işe iade davası

İşe İade Davası

İşe iade davası, geçerli bir fesih nedeni olmadan iş akdi sonlandırılan işçinin geri iade edilmek amacıyla  başvurulan bir davadır. İşe iade davası açabilmenin bazı şartları vardır. Bu yazımızda dava açabilme şartları nelerdir, ne kadar sürede sonuçlanır, hangi adımları izlemek gerekir gibi soruların cevaplarını bulmaya çalışacağız.

İşe İade Davası Açma Şartları Nelerdir?

İşe iade davası açabilmek için bazı şartlar vardır. İşe iade davası açma şartları;

  • Dava şartı olarak arabulucuya başvurmak
  • İş Kanununa veya Basın İş Kanununa tabi olmak
  • İş yerinde otuz veya daha fazla işçi çalıştırılması
  • İş sözleşmesinin belirsiz süreli olması
  • İşçinin en az 6 aylık kıdeminin olması
  • İşveren vekili ve yardımcısı olmamak

Şeklindedir.

Dava Şartı Olarak Arabulucuya Başvurmak

İşe iade davası açılabilmesinin ön şartı arabulucuya başvurmaktır. İşe iade davası açmak isteyen   işçinin fesih bildiriminin tebliğ tarihinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurması gerekir. Arabuluculuk faaliyeti neticesinde taraflar anlaşamazsa, arabuluculuk son tutanağının   düzenlendiği tarihten itibaren 2 hafta içerisinde işe iade davası açılmalıdır.

İş Kanunu'na veya Basın İş Kanunu'na tabi olmak

İşe iade davası, İş kanunu ve Basın İş Kanunu kapsamında  olan iş sözleşmelerinin feshi için açılabilmektedir.

İşyerinde Otuz veya Daha Fazla İşçi Çalıştırılması

İşe iade davası açabilmek için bir diğer şart fesih tarihinde işverene ait işyerinde en az 30 işçinin çalışıyor olmasıdır. Aynı iş kolunda işverene ait birden fazla işyeri varsa 30 işçi şartı  bu işyerlerinde çalışan toplam işçi sayısına göre belirlenir.

İş Sözleşmesinin Belirsiz Süreli Olması

İşe iade davası açabilmenin bir diğer koşulu ise İş Sözleşmesinin belirsiz süreli olmasıdır. Belirli süreli iş sözleşmesi kapsamında çalışan işçi, işe iade davası açamaz.  Belirli süreli  olmayan ancak kısmi süreli sözleşme kapsamında çalışan işçiler de işe iade davası açabilmektedir.

İşverenler, işçilerin iş güvenliğinden yararlanmasını önlemek adına belirsiz iş sözleşmesi yerine belirli iş sözleşmesi yapma yoluna gidebilmektedirler. Ancak uygulamada ,işin niteliği gereği belirsiz süreli bir iş sözleşmesi yapılması gerektiği halde  belirli süreli sözleşme yapıldığı durumda bu sözleşmeler de belirsiz süreli kabul edilmekte ve belirli süreli iş sözleşmesi kapsamında çalışan işçi de işe iade davası açabilmektedir.

İşçinin En Az 6 Aylık Kıdeminin Olması

İşçinin işe iade davası açabilmesi için en az 6 aylık kıdem sahibi olması gerekir. Ancak yer altı işçileri 6 aylık kıdemleri olmasa da işe iade davası açabilirler.

İş Sözleşmenin İşveren Tarafından Geçerli Bir Neden Olmaksızın Feshedilmesi

İşe iade davasının açılabilmesi için iş sözleşmesinin işveren tarafından haklı bir nedene dayanmaksızın feshedilmiş olması gereklidir. Haklı fesih işin veya işyerinin gereklerinden kaynaklanabileceği gibi işçinin yeterliliği veya davranışlarından da kaynaklanabilir.

İş sözleşmesinin performans düşüklüğü nedeniyle feshi halinde performans düşüklüğünün sürekli olması ve bunun belgelendirilmesi gerekir. Feshin geçerli bir nedene dayandığını ispat  yükü işverene aittir. Fesih evrakına performans düşüklüğü cümlesini yazan işveren ;bu performans düşüklüğünün gerçekçi ve makul olduğunu ispat etmek zorundadır.

İş Kanunu madde 18’de hangi hallerde iş sözleşmesinin feshinin geçersiz olacağı sayılmıştır.

Sendika üyeliği ve çalışma saatleri dışında veya işverenin rızası ile çalışma saatleri içinde sendikal faaliyetlere katılmak.

İşyeri Sendika Temsilciliği Yapmak.

Mevzuattan veya sözleşmeden doğan haklarını takip veya yükümlülüklerini yerine getirmek için işveren aleyhine idari veya adli makamlara başvurmak veya bu hususta başlatılmış sürece katılmak.

Irk, renk, cinsiyet, medeni hal, aile yükümlülükleri, hamilelik, doğum, din, siyasi görüş ve benzeri nedenler.

İş Kanunu’nun 74. maddesinde öngörülen ve kadın işçilerin çalıştırılmasının yasak olduğu sürelerde işe gelmemek.

Hastalık veya kaza nedeniyle İş Kanunu’nun 25. maddenin (I) numaralı bendinin (b) alt bendinde öngörülen bekleme süresinde işe geçici devamsızlık.

Yukarıda sayılan nedenlerle işten çıkarılan işçi ,bu nedenler haklı fesih nedeni sayılmadığından işe iade davası açabilecektir.

İşveren Vekili ve Yardımcısı Olmamak

İşletmenin bütünü sevk ve idare etme yetkisine sahip işveren vekili ve yardımcıları( örneğin genel müdür, genel müdür yardımcıları gibi kişiler)ile işyerinin bütününü sevk ve idare eden ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekilleri işe iade davası açamazlar.

İşe İade Davası Açma Süresi

İşe iade davası açılabilmesinin ön şartı arabulucuya başvurmaktır. İşe iade davası açmak isteyen işçinin fesih bildiriminin tebliğ tarihinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurması gerekir. Arabuluculuk faaliyeti neticesinde taraflar anlaşamazsa, arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği tarihten itibaren 2 hafta içerisinde işe iade davası açılmalıdır.

İşe İade Davasının Sonuçları Nelerdir?

Açılan işe iade davası kabul edilirse, mahkeme tarafından feshin geçersizliği tespiti yapılacak ve işe iade kararı verilecektir. 

Mahkeme Tarafından İşe İade Kararı Verilirse Ne Yapılmalıdır?

İşçi kesinleşen mahkeme kararı veya özel hakem kararının kendisine tebliğinden itibaren 10 iş günü içerisinde işverene işe başlamak için başvuruda bulunmalıdır.

İşe İade Kararı Neticesinde İşveren İşçiyi İşe Başlatırsa Ne Olur? 

İşveren işçiyi işe başlattığı takdirde işçiye fesih tarihinden mahkeme kararının kesinleşmesine kadar boşta geçen süre için en çok dört aya kadar  doğmuş bulunan ücret ve diğer sosyal hakların ödemesi gerekir.

İşçi işe başlatılırsa daha önceden peşin olarak ödenmiş bildirim sürelerine ait ücret ile var ise kıdem tazminatı kapsamında yapılan ödeme, en çok 4 aya kadar doğmuş bulunan ücret ve diğer haklardan mahsup edilir.

İşçiye ödenmiş olan ihbar ve kıdem tazminatı miktarının daha fazla olduğu ve işçinin ödemesi gereken  bakiyeyi ödemediği durumda işveren bakiyeyi ancak yasal yollardan tahsil edebilir. Kanunun izin verdiği özel durumlar dışında işçinin ücretinden işverenin tek taraflı iradesi ile kesinti yapması mümkün değildir. İşveren tazminatları ancak dava veya icra takibi yoluyla tahsil edebilir.

İşe İade Kararına Rağmen İşveren İşçiyi İşe Başlatmazsa Ne Olur?

İşe iade kararı verildiğinde işveren, işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorundadır. İşveren bu süre içinde işçiyi işe başlatmazsa işçiye en az dört aylık ve en çok sekiz aylık ücreti tutarında tazminat ödemekle yükümlü olur. Mahkeme işe iade kararı verdiğinde, işçinin işe başlatılmaması halinde ödenecek tazminat miktarını da belirler. 

İşe İade Davası Devam Ederken İşçinin Başka bir işte Çalışması

İşe iade davası açan işçinin, dava süresinde başka bir işyerinde çalışması dava konusu haksız feshin geçerli sayılmasına neden olmayacağı gibi işçinin işe iade edilmesinin önünde de bir engel oluşturmamaktadır.

İşe İade Davası Ne Kadar Sürede Sonuçlanır?

İşe iade davasında zorunlu dava şartı olan arabuluculuk faaliyeti tarafların uzlaşması durumunda 28 gün içerisinde sonuçlanır.

Arabulucuya başvuru neticesinde taraflar uzlaşamaz ise, arabuluculuk son tutanağının imzasından sonraki en geç 2 hafta içerisinde iş mahkemesinde dava açılması gerekir.Bu 2 haftalık süre hak düşürücü süredir.

İşe iade davaları ortalama 5 ay ile 12 ay içerisinde sonuçlanmaktadır. Dava neticesinde İstinaf yoluna başvurulması halinde bu süre uzayabilmektedir.

Sonuç

Aslan & Duran Hukuk Bürosu bünyesinde bulunan uzman iş hukuku avukatı ile işe iade davasında ve iş hukukuna yönelik diğer davalarda her zaman yanınızdadır. Bir hak kaybına uğramama adına uzman bir avukat ile süreci takip etmeniz önerilir.

Hiç yorum yok, ilk yorumu siz yapın.

Yorumunuzu yazın

call me Bizi Arayın
whatsapp Bize Yazın