Anonim ve Limited Şirketlerde Avukat Bulundurma Zorunluluğu

Anonim şirketlerde avukat bulundurma zorunluluğu, belirli sermaye büyüklüğüne ulaşan şirketlerin düzenli hukuki destek almasını öngören kanuni bir yükümlülüktür. Bu zorunluluk bütün anonim şirketler için değil, Avukatlık Kanunu’nda belirtilen sermaye sınırına ulaşan veya bu sınırı aşan anonim şirketler için uygulanır.

2026 yılı itibarıyla esas sermayesi 1.250.000 TL veya daha fazla olan anonim şirketlerin sözleşmeli avukat bulundurması gerekir. Buna karşılık limited şirketler bakımından Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesine dayanan genel bir avukat bulundurma zorunluluğu bulunmamaktadır.

Yükümlülüğün yerine getirilmemesi durumunda, sözleşmeli avukat görevlendirilmeyen her ay için idari para cezası uygulanabilir. 2026 yılında geçerli brüt asgari ücret üzerinden yapılan hesaplamaya göre ceza tutarı, yükümlülüğün ihlal edildiği her ay için 66.060 TL’dir.

2026 Yılında Avukat Bulundurma Zorunluluğu: Kısa Cevap

Bu tutarlar şirketin cirosuna, yıllık kazancına, aktif büyüklüğüne veya çalışan sayısına göre değil; kural olarak ticaret sicilinde kayıtlı sermaye yapısına göre değerlendirilir.

Anonim Şirketlerde Avukat Bulundurma Zorunluluğunun Hukuki Dayanağı

Anonim şirketlerin sözleşmeli avukat bulundurma yükümlülüğü, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesinin üçüncü fıkrasında düzenlenmiştir.

Düzenlemeye göre, Türk Ticaret Kanunu’nda öngörülen asgari esas sermaye miktarının beş katı veya daha fazla esas sermayeye sahip anonim şirketler ile üye sayısı 100 veya daha fazla olan yapı kooperatifleri sözleşmeli avukat bulundurmak zorundadır.

Avukatlık Kanunu’nun metninde mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 272. maddesine atıf yapılmaktadır. Anonim şirketlerde asgari sermaye tutarı, yürürlükteki 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 332. maddesinde düzenlenmiştir.

25 Kasım 2023 tarihli ve 32380 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile anonim şirketler için öngörülen asgari esas sermaye 250.000 TL’ye yükseltilmiştir. Bu düzenleme 1 Ocak 2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bu iki düzenleme birlikte değerlendirildiğinde hesaplama şöyledir:

250.000 TL × 5 = 1.250.000 TL

Dolayısıyla 2026 yılında esas sermayesi 1.250.000 TL veya daha fazla olan anonim şirketler, Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesi kapsamında sözleşmeli avukat bulundurmakla yükümlüdür.

Hangi Anonim Şirketler Avukat Bulundurmak Zorundadır?

Her anonim şirket için avukat bulundurma zorunluluğu bulunmamaktadır. Yükümlülüğün belirlenmesinde şirketin esas sermaye tutarı dikkate alınır.

Aşağıdaki anonim şirketler yükümlülük kapsamındadır:

• Kuruluş sırasında esas sermayesi 1.250.000 TL veya daha fazla olan anonim şirketler,
• Sonradan sermaye artırımı yaparak 1.250.000 TL sınırına ulaşan anonim şirketler,
• Esas sermayesi 1.250.000 TL sınırını aşan anonim şirketler.

Şirketin fiilen faaliyette bulunup bulunmaması, kâr veya zarar etmesi, çalışan sayısı ya da yıllık cirosu tek başına belirleyici değildir. Şirket ticaret sicilinden terkin edilmediği ve yükümlülük kapsamındaki sermaye yapısını koruduğu sürece konu ayrıca değerlendirilmelidir.

Anonim şirket kuruluşuna ilişkin sermaye, yönetim kurulu, esas sözleşme ve tescil aşamaları hakkında ayrıntılı bilgi için anonim şirket kurmak başlıklı rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Sermaye Hesabında Hangi Tutar Esas Alınır?

Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesi esas sermaye miktarını esas almaktadır. Bu nedenle değerlendirme yapılırken şirketin:

• Ticaret sicilindeki güncel sermaye kaydı,
• Esas sözleşmesi,
• Sermaye artırımı kararları,
• Sermaye artırımının tescil tarihi,
• Tabi olduğu sermaye sistemi

birlikte incelenmelidir.

Şirketin banka hesaplarında bulunan para, taşınmazlarının değeri, yıllık cirosu, öz kaynakları veya aktif büyüklüğü doğrudan kanundaki sermaye ölçütünün yerine geçmez.

Kayıtlı sermaye sistemine tabi olan, halka açık bulunan veya özel mevzuat kapsamında faaliyet gösteren anonim şirketlerde ise değerlendirme yalnızca kayıtlı sermaye tavanına bakılarak yapılmamalıdır. Şirketin çıkarılmış sermayesi, fiilî sermaye yapısı ve tabi olduğu özel düzenlemeler ayrıca incelenmelidir.

Sermaye Artırımı Sonrası Zorunluluk Ne Zaman Başlar?

Esas sermayesi başlangıçta 1.250.000 TL’nin altında bulunan bir anonim şirket, sonradan sermaye artırımı yaparak bu sınıra ulaşabilir.

Sermaye artırımına ilişkin genel kurul kararının alınması tek başına her durumda yeterli değildir. Sermaye artırımı, ticaret siciline tescil edilmesiyle hukuki sonuç doğurur. Bu nedenle yükümlülüğün başlangıcı değerlendirilirken sermaye artırımının ticaret siciline tescil edildiği tarih dikkate alınmalıdır.

Örneğin, 800.000 TL sermayeye sahip bir anonim şirket sermayesini 1.500.000 TL’ye çıkarmış ve artırım kararı ticaret siciline tescil edilmişse şirket, tescil sonrasında sözleşmeli avukat bulundurma yükümlülüğü kapsamına girebilir.

Yükümlülük için ayrıca barodan veya Cumhuriyet Başsavcılığından bir bildirim gelmesi beklenmemelidir. Kanuni şartların oluşmasıyla yükümlülük doğabilir. Şirkete sonradan bir yazı veya bildirim gönderilmesi, yükümlülüğün başlangıç tarihi olarak kabul edilmeyebilir.

Sürekli Avukatlık Hizmetleri Sözleşmesi Nasıl Yapılır?

Yükümlülük kapsamındaki anonim şirketlerin avukatlık ilişkisini yazılı ve düzenli bir sözleşmeye dayandırması gerekir. Uygulamada bu sözleşme “sürekli avukatlık hizmetleri sözleşmesi” olarak adlandırılmaktadır.

Sözleşmede özellikle şu konuların açıkça düzenlenmesi yararlı olur:

• Avukatın ve şirketin kimlik ve adres bilgileri,
• Hukuki hizmetin kapsamı,
• Sözleşmenin başlangıç tarihi ve süresi,
• Aylık avukatlık ücreti,
• Dava ve icra takiplerinin sözleşmeye dahil olup olmadığı,
• Masraf ve giderlerin karşılanma yöntemi,
• Tarafların bilgi ve belge sağlama yükümlülükleri,
• Gizlilik ve sır saklama hükümleri,
• Sözleşmenin yenilenmesi ve sona ermesi,
• Fesih ve bildirim usulleri.

Avukatlık Kanunu Yönetmeliği kapsamında sözleşmenin yazılı şekilde düzenlenmesi, ilgili baroya sunulması ve yapılan ödemelerin belgelendirilmesi gerekir. Sözleşmenin ve ödeme belgelerinin baro denetiminde ibraz edilebilecek şekilde saklanması önemlidir.

Avukata ödenecek aylık ücret, sözleşmenin yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nde sürekli avukatlık hizmetleri için belirlenen tutarın altında olamaz. Dava, icra takibi, tahkim veya başka hukuki işlerin aylık danışmanlık ücretine dahil olup olmadığı ise sözleşmenin kapsamına ve uygulanacak tarifeye göre ayrıca belirlenmelidir.

Sözleşmeli Avukatın Şirketteki Rolü Nedir?

Sözleşmeli avukat bulundurma yükümlülüğü yalnızca şirket hakkında açılmış davaların takip edilmesinden ibaret değildir. Sürekli avukatlık ilişkisi, şirketin hukuki işlemlerinin düzenli şekilde değerlendirilmesini de kapsayabilir.

Sözleşmeli avukatın görevleri, yapılan sözleşmenin kapsamına göre şunları içerebilir:

• Genel kurul ve yönetim kurulu işlemlerinin incelenmesi,
• Ticari sözleşmelerin hazırlanması veya kontrol edilmesi,
• İş ve personel süreçlerinin hukuki açıdan değerlendirilmesi,
• Alacakların takibi ve icra işlemleri,
• Şirketin taraf olduğu davaların yürütülmesi,
• Kişisel verilerin korunması süreçlerinin incelenmesi,
• Ticaret sicili işlemlerinin değerlendirilmesi,
• Şirket kararlarının mevzuata uygunluğunun kontrol edilmesi,
• Hukuki riskler konusunda yazılı veya sözlü görüş verilmesi.

Bu görevlerin kapsamı her şirketin faaliyet alanına, büyüklüğüne ve hukuki ihtiyaçlarına göre değişebilir. Şirketin bütün hukuki işlemlerinin kendiliğinden aylık sözleşmeye dahil olduğu varsayılmamalıdır.

Bordrolu Avukat Bulundurmak Yeterli midir?

Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesi “sözleşmeli avukat bulundurma” yükümlülüğünden söz etmektedir. Şirket bünyesinde iş sözleşmesiyle çalışan bordrolu bir avukat bulunması hâlinde, bu ilişkinin kanundaki yükümlülüğü karşılayıp karşılamadığı somut çalışma ve sözleşme yapısına göre değerlendirilmelidir.

Yalnızca şirket çalışanları arasında hukuk fakültesi mezunu bir kişinin bulunması yeterli değildir. Hukuki hizmeti sunan kişinin baro levhasına kayıtlı avukat olması ve mesleki faaliyetini Avukatlık Kanunu ile meslek kurallarına uygun şekilde yürütmesi gerekir.

Bordrolu avukat bulunan şirketlerde aşağıdaki hususlar kontrol edilmelidir:

• Avukatın baro levhasına kayıt durumu,
• İş sözleşmesi ve görev tanımı,
• Sürekli avukatlık ilişkisinin kapsamı,
• Ücret ve ödeme belgeleri,
• İlgili baroya yapılması gereken bildirimler,
• Avukatlık Kanunu ve Yönetmelik hükümleri.

Bu nedenle bordrolu avukat istihdamının her durumda ve kendiliğinden yükümlülüğü karşıladığı yönünde genel bir sonuca varılması uygun olmaz.

Anonim Şirketlerde Avukat Bulundurmamanın Cezası 2026

Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesine göre, yükümlülüğe aykırı davranan şirket ve kuruluşlara, sözleşmeli avukat görevlendirmedikleri her ay için idari para cezası uygulanır.

Ceza, ihlalin gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan brüt asgari ücretin iki aylık tutarı üzerinden hesaplanır.

2026 yılında brüt asgari ücret 33.030 TL’dir. Buna göre hesaplama şöyledir:

33.030 TL × 2 = 66.060 TL

Dolayısıyla 2026 yılında sözleşmeli avukat bulundurmayan yükümlü bir anonim şirket hakkında, ihlalin devam ettiği her ay için 66.060 TL idari para cezası uygulanması gündeme gelebilir.

Bu tablo, 2026 brüt asgari ücretinin yıl boyunca değişmediği varsayımıyla yapılan bilgilendirici bir hesaplamadır. İhlalin farklı yıllara yayılması hâlinde her ay için o tarihte yürürlükte bulunan brüt asgari ücret dikkate alınır.

İdari para cezası Cumhuriyet savcısı tarafından verilir. Barolar da yükümlülüğün yerine getirilip getirilmediğinin denetlenmesi kapsamında şirketlerden sözleşme ve ödeme belgelerini isteyebilir ve tespit edilen aykırılıkları ilgili makamlara bildirebilir.

Sonradan avukatlık sözleşmesi yapılması, geçmiş aylara ilişkin ihlalleri kendiliğinden ortadan kaldırmayabilir. Geçmiş dönemin değerlendirilmesinde şirketin sermaye kayıtları, avukatlık ilişkisi, sözleşmeler ve ödeme belgeleri birlikte incelenmelidir.

Limited Şirketlerde Avukat Bulundurma Zorunluluğu Var mı?

Limited şirketler bakımından Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesine dayanan genel bir sözleşmeli avukat bulundurma zorunluluğu bulunmamaktadır.

Limited şirketin sermayesinin yüksek olması, ortak sayısının artması, çok sayıda çalışanının bulunması veya yıllık cirosunun belirli bir tutarı aşması tek başına bu madde kapsamında avukat bulundurma yükümlülüğü doğurmaz.

Bununla birlikte limited şirketin:

• Özel mevzuata tabi bir sektörde faaliyet göstermesi,
• Ortaklar arasında uyuşmazlık yaşanması,
• Çok sayıda ticari sözleşme yapması,
• İşçi ve işveren uyuşmazlıklarıyla karşılaşması,
• Düzenli icra takiplerinin bulunması,
• Kişisel veri işlemesi,
• Yabancı ortak veya yatırımcılarının bulunması

gibi durumlarda sürekli hukuki destek alınması tercih edilebilir. Ancak bu ihtiyaç, Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesindeki kanuni zorunlulukla karıştırılmamalıdır.

Yapı Kooperatiflerinde Avukat Bulundurma Zorunluluğu

Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesi yalnızca belirli anonim şirketleri değil, üye sayısı 100 veya daha fazla olan yapı kooperatiflerini de kapsamaktadır.

Dolayısıyla:

• 99 üyeli bir yapı kooperatifi bu hüküm kapsamında değildir.
• 100 üyeli bir yapı kooperatifi yükümlülük kapsamına girer.
• Üye sayısı 100’ün üzerine çıkan yapı kooperatiflerinde de yükümlülük devam eder.

Kooperatifin mevcut üye sayısının üye kayıtları ve ilgili belgeler üzerinden doğru şekilde belirlenmesi gerekir. Üyelikten çıkma, çıkarılma veya yeni üye kabulü gibi değişiklikler yükümlülüğün değerlendirilmesini etkileyebilir.

Şirketlerin Saklaması Gereken Belgeler

Yükümlülük kapsamındaki anonim şirketlerin ve yapı kooperatiflerinin aşağıdaki belgeleri düzenli şekilde saklaması önemlidir:

• Sürekli avukatlık hizmetleri sözleşmesi,
• Sözleşme değişiklikleri ve ek protokoller,
• Avukatın baro ve iletişim bilgileri,
• Aylık ücret ödemelerini gösteren belgeler,
• Serbest meslek makbuzu veya ilgili mali belgeler,
• Baroya yapılan bildirimler,
• Sözleşmenin yenilenmesine veya sona ermesine ilişkin belgeler,
• Varsa bordrolu avukatın iş sözleşmesi ve görev tanımı,
• Şirketin güncel esas sözleşmesi,
• Sermaye artırımı ve ticaret sicili tescil belgeleri.

Şirket yalnızca sözleşmeyi imzalamakla yetinmemeli; sözleşmenin fiilen uygulandığını ve ücretlerin düzenli ödendiğini gösteren belgeleri de muhafaza etmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

2026 yılında hangi anonim şirketler avukat bulundurmak zorundadır?

Esas sermayesi 1.250.000 TL veya daha fazla olan anonim şirketler, Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesi kapsamında sözleşmeli avukat bulundurmak zorundadır.

2026 yılında avukat bulundurmamanın cezası ne kadardır?

2026 brüt asgari ücreti 33.030 TL’dir. Kanunda belirtilen iki aylık brüt asgari ücret esasına göre, sözleşmeli avukat görevlendirilmeyen her ay için 66.060 TL idari para cezası uygulanması gündeme gelebilir.

Limited şirketlerde avukat bulundurmak zorunlu mudur?

Hayır. Limited şirketler bakımından Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesine dayanan genel bir sözleşmeli avukat bulundurma zorunluluğu bulunmamaktadır. Özel mevzuattan kaynaklanabilecek yükümlülükler ise ayrıca değerlendirilmelidir.

1.250.000 TL sermaye sınırına ulaşan şirketin yükümlülüğü ne zaman başlar?

Kuruluşta bu sermayeye sahip olan şirket bakımından ticaret siciline tescil sonrasında; sonradan sermaye artırımı yapan şirket bakımından ise sermaye artırımının ticaret siciline tescil edilmesiyle yükümlülük gündeme gelebilir.

Şirkete bildirim yapılmadan ceza uygulanabilir mi?

Yükümlülük doğrudan kanundan kaynaklanmaktadır. Bu nedenle yükümlülüğün başlaması için şirkete önceden baro veya Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından bildirim yapılması şart olarak kabul edilmemelidir.

Avukatlık sözleşmesi yazılı olmak zorunda mıdır?

Evet. Sürekli avukatlık hizmetleri sözleşmesinin yazılı şekilde düzenlenmesi, ilgili baroya sunulması ve sözleşme kapsamındaki ödemelerin belgelendirilmesi gerekir.

Avukatla yalnızca ihtiyaç olduğunda çalışmak yeterli midir?

Yükümlülük kapsamındaki anonim şirketler bakımından yalnızca ortaya çıkan tek bir dava veya uyuşmazlık için avukat görevlendirmek, sürekli sözleşmeli avukat bulundurma yükümlülüğünün yerine getirildiğini göstermeyebilir.

Şirketin cirosu avukat bulundurma zorunluluğunu etkiler mi?

Kanundaki temel ölçüt şirketin cirosu değil, esas sermaye miktarıdır. Şirketin yüksek ciroya sahip olması tek başına bu yükümlülüğü doğurmaz.

100 üyeli yapı kooperatifi avukat bulundurmak zorunda mıdır?

Evet. Kanun, üye sayısı 100 veya daha fazla olan yapı kooperatiflerini yükümlülük kapsamına almaktadır.

Sonuç

2026 yılı itibarıyla esas sermayesi 1.250.000 TL veya daha fazla olan anonim şirketler ile üye sayısı 100 veya daha fazla olan yapı kooperatiflerinin sözleşmeli avukat bulundurması gerekir. Limited şirketler bakımından ise Avukatlık Kanunu’nun 35. maddesine dayanan genel bir zorunluluk bulunmamaktadır.

Yükümlülüğe aykırılık hâlinde 2026 yılında sözleşmeli avukat görevlendirilmeyen her ay için 66.060 TL idari para cezası uygulanması gündeme gelebilir. Bu nedenle şirketlerin yalnızca güncel sermaye tutarlarını değil; sözleşmelerini, ödeme belgelerini, baro bildirimlerini ve sermaye artırımı kayıtlarını da düzenli olarak kontrol etmesi önemlidir.

Kayıtlı sermaye sistemine tabi şirketler, bordrolu avukat çalıştıran kuruluşlar, geçmiş dönemlerde yükümlülüğü yerine getirmemiş şirketler ve sermaye artırımı yapan anonim şirketler bakımından değerlendirme somut kayıtlar üzerinden yapılmalıdır.

Anonim şirketlerin kuruluşu, sermaye işlemleri, genel kurul kararları, sözleşmeleri ve diğer kurumsal işlemleri hakkında genel bilgiye ticaret ve şirketler hukuku sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

Bu makale 2026 yılı mevzuatı ve açıklanan brüt asgari ücret esas alınarak hazırlanmış genel bilgilendirme metnidir. Mevzuat, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi ve asgari ücret tutarlarında yapılabilecek değişiklikler ayrıca takip edilmelidir.